Τρίτη 30 Σεπτεμβρίου 2014

ΜΑΡΙΑ ΝΑΝΟΥ

Το ύψος του δασκάλου
 
11 Μάρτη 2012,
στους Αγίους Θεοδώρους γίνεται συγκέντρωση κινήσεων πολιτών ενάντια στα σχέδια εγκατάστασης μεγάλου αιολικού πάρκου στα Γεράνεια όρη. Ανήσυχοι πολίτες παίρνουν ο ένας μετά τον άλλο το λόγο. Κάποια στιγμή ανεβαίνει στο βήμα η Μαρία Νάνου, συνταξιούχος τώρα πια εκπαιδευτικός και παρεμβαίνει με το δικό της τρόπο…
Τέτοιοι εκπαιδευτικοί προσδίδουν αξία και αίγλη στο δημόσιο σχολείο που σήμερα συρρικνώνεται από τη νεοφιλελεύθερη λαίλαπα. Τώρα γιατί το θυμήθηκα δύο χρόνια μετά; Ε, σαν εκπαιδευτικός, όλο και κάποιο λόγο θα έχω, μερικές φορές χρειάζεται να ανατρέχεις στο παρελθόν όταν γεγονότα και καταστάσεις σου προκαλούν πόνο, θυμό και ανησυχία!





 
 
 

Πέμπτη 18 Σεπτεμβρίου 2014

 
 
για να μη ξεχνάμε και να γρηγορούμε

σαν σήμερα πριν ένα χρόνο χάθηκε ο Παύλος Φύσσας
από χέρι φασιστικό
 
 
 


Έγινε ο κόσμος μια μεγάλη φυλακή

κι εγώ ψάχνω έναν τρόπο τα δεσμά να σπάσω.

Έχω ένα μέρος που με περιμένει εκεί,

σε μια πολύ ψηλή κορφή πρέπει να φτάσω.

Γι' αυτό απλώνω ξανά πολύ ψηλά τα δυο μου χέρια,

για να κλέψω λίγο φως από τα λαμπερά αστέρια.

Δεν αντέχω εδώ κάτω και κοντεύει να με πνίξει

των ανθρώπων η μιζέρια τόσο, όσο κι η θλίψη.

Δεν αντέχω άλλο κι όλοι αυτοί δε μου ταιριάξαν,

πήρα τ' άλλο μονοπάτι κι όχι αυτό που μου χαράξαν.

Ήταν δύσβατο, σκληρό και με παγίδες πολλές,

αγάπες σκάρτες και φίλοι φαρμακερές οχιές.

Είχε τέρατα με παράξενες στολές

που παραμονεύαν πάντοτε κρυφά μέσ’  στις σκιές,

Μην κοντοσταθείς αν πρόκειται ν' ακολουθήσεις,

τα δόντια σφίξε γερά και μη δακρύσεις.

Εγώ το πήγα και το έφτασα στο τέρμα

κι όπως γράφουν στα βιβλία οι παλιοί σοφοί,

όταν θα φτάσει ο ήλιος στο τελευταίο γέρμα,

θα βάλουνε φωτιά από ψηλά οι αετοί.

 

Για όσους με πρόδωσαν με πίσω μαχαιριές, θέλω να ξέρουν ότι

σιγά μην κλάψω.

Και για αυτές τις αγάπες τις παλιές, θέλω να ξέρουν ότι

σιγά μην κλάψω.

Κι όσοι μ' απείλησαν με πύρινα δεσμά, θέλω να ξέρουν ότι

σιγά μη φοβηθώ.

Να ’ρθούνε να με βρουν στην κορυφή ψηλά, τους περιμένω και

σιγά μη φοβηθώ.
 

Μου είπαν να μην κάνω όνειρα τρελά,

να μην τολμήσω να κοιτάξω τα αστέρια,

μα εγώ ποτέ μου δεν τους πήρα σοβαρά,

πήρα τον κόσμο ολόκληρο στα δυο μου χέρια.

Θέλουνε τώρα να μου φτιάξουν μια φωλιά,

που εκεί πάνω της το φόβο, την ασχήμια

κι ένα κλάμα γοερό και μια αλυσίδα βαριά,

κουβαλάει την κατάρα των θεών και τη βλασφήμια.

Δε θα δακρύσω μια και δε θα φοβηθώ.

Δε θα αφήσω να μου κλέψουν τα όνειρα μου,

ελεύθερα, ψηλά, πολύ ψηλά πετώ

κι όλοι ζηλεύουν τα περήφανα κι αδέσμευτα φτερά μου.

Και περιμένω κι άλλα αδέρφια για να 'ρθουν

σ' αυτήν την κορυφή που όλους περιμένει,

αρκεί να μη δακρύσουν και να μη φοβηθούν

σ' αυτήν την έξυπνη απάτη, την καλοστημένη.
 

Παύλος Φύσσας




Κυριακή 14 Σεπτεμβρίου 2014

Slumdog Editor: Indian Newspaper Written and Produced by Street Kids

 
 
Μια σπουδαία εφημερίδα!
Η εφημερίδα «Balaknama» ή αλλιώς «Παιδική Φωνή» δεν είναι ένα συνηθισμένο έντυπο
 
γιατί οι μαθητές μας οφείλουν να μαθαίνουν από τους δασκάλους τους για τη ζωή των συνομηλίκων τους από την άλλη πλευρά του φεγγαριού, την αθέατη, αυτή που δεν θα δουν ποτέ στο γυαλί!
 
 
                                                                                                                         

Γράφεται εξ ολοκλήρου από παιδιά του δρόμου στην Ινδία, που ζουν σε άθλιες συνθήκες στις παραγκουπόλεις του Νέου Δελχί. Είναι μια τριμηνιαία έκδοση που έχει αναγνωστικό κοινό σταθερό, και διαβάζεται από πολλές δεκάδες χιλιάδες άτομα. Υποστηρίζεται από τον ινδικό μη κερδοσκοπικό οργανισμό Chetna, γράφεται στο χέρι στα Χίντι και αναδεικνύει διάφορα σοβαρά θέματα που αφορούν στα προβλήματα που αντιμετωπίζουν τα παιδιά του δρόμου. Περιέχει άρθρα που σχετίζονται με θέματα όπως η αστυνομική βία, οι γάμοι παιδιών και η παράνομη παιδική εργασία. Δεν είναι αυτό που θα περίμενε κανείς από μια εφημερίδα για παιδιά, αλλά η Balaknama είναι γνωστή για την παρουσίαση της αλήθειας και της πραγματικότητας όσο σκληρές κι αν είναι. Ο 16χρονος Chandni είναι υπεύθυνος για την έκδοση και αυτός κάνει την επιλογή των θεμάτων, ο 14χρονος Gyothi κάνει ρεπορτάζ στους δρόμους, ενώ η 16χρονη Shambhu γράφει κείμενα. Και οι τρεις δουλεύουν την ημέρα και ασχολούνται με την εφημερίδα τα βράδια. "Κανείς δεν ασχολήθηκε ποτέ με το πώς εμείς ζούμε και πώς περνάμε την καθημερινότητά μας. Σκεφτήκαμε λοιπόν να φτιάξουμε μια παιδική φωνή που θα αφορά μόνο στα παιδιά που ζουν και δουλεύουν στους δρόμους. Οι ιστορίες που γράφουμε αφορούν παιδιά που ζουν στο σκοτάδι αφού τη μέρα δουλεύουν σκληρά", λέει ο Chandni. Στο Νέο Δελχί ζουν πάνω από 500.000 παιδιά-εργάτες, πολλά από τα οποία σε άθλιες συνθήκες, με κατάχρηση ναρκωτικών και αλκοόλ. Υπάρχουν τουλάχιστον 11 εκατομμύρια παιδιά ζουν σε παραγκουπόλεις σε ολόκληρη τη χώρα, που εργάζονται στους δρόμους, χωρίς πρόσβαση σε εκπαίδευση, υγειονομική περίθαλψη, ή οποιαδήποτε άλλα κυβερνητικά βοηθήματα. Οι δημοσιογράφοι της εφημερίδας δεν πληρώνονται, ενώ τα έσοδα από τις πωλήσεις της εφημερίδας χρησιμοποιούνται για να συμβάλλουν στη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης των παιδιών του δρόμου.
      πηγή: perierga  


 
 

 
 
 
 
 
 
 
 

Τρίτη 9 Σεπτεμβρίου 2014

 
 
Τέλος εποχής
Λίγες μέρες πριν την έναρξη του νέου σχολικού έτους και .. το χτύπημα του κουδουνιού αντί να φέρει χαρά στους εκπαιδευτικούς και ξεβόλεμα στους μαθητές, φαντάζει απειλητικό, προοιωνίζοντας μια πολύ  δύσκολη χρονιά για ολόκληρη την εκπαιδευτική κοινότητα, μαθητές, καθηγητές, γονείς! Άπειρα κενά, αοριστίες και εγκυκλίους που εκδίδονται με καταιγιστικούς ρυθμούς, προσπαθώντας να μαντάρουν το πολύπαθο πουλόβερ της παιδείας μας, το οποίο εξακολουθεί  να ξηλώνεται με ευθύνη της κυβέρνησης. Και πώς να εξηγηθεί η φοβερή αυτή αντίφαση; Από τη μια να καταστρώνονται σαρωτικά σχέδια αποδόμησης της δημόσιας εκπαίδευσης και από την άλλη να στηρίζεται ο κύριος υπουργός στο φιλότιμο και την πανεπιστημοσύνη των εκπαιδευτικών, οι οποίοι μπορούν να διδάξουν τα πάντα, αυτοί  που  είναι τεμπέληδες, χαραμοφάηδες, ανίκανοι, αυτό το τελευταίο το αποδεικνύει η ποσόστωση κατά την αξιολόγηση που προβλέπει ότι σίγουρα το 15% των υπό αξιολόγηση εκπαιδευτικών θα πρέπει να κριθεί ως τέτοιο. Και όλα αυτά για να μην γίνουν προσλήψεις! Κούτσα – κούτσα να βγάλουμε κι αυτή τη χρονιά, κούτσα – κούτσα όμως να αφανίσουμε τη δημόσια παιδεία! Τραγωδία!
Στα σχολεία επικρατεί ένα αίσθημα απόγνωσης και δέους! Καθηγητές τρέχουν πέρα-δώθε  λαχανιασμένοι μήπως και εξασφαλίσουν μια ώρα παραπάνω, προκειμένου να μη χάσουν τις οργανικές τους θέσεις! Αυτές τις μέρες έχουμε την τιμητική μας εμείς οι ξενόγλωσσοι, κυρίως της δεύτερης ξένης γλώσσας, δηλαδή των Γαλλικών και των Γερμανικών καθώς είναι πλέον ηλίου φαεινότερον ότι πάμε στο εγγύς μέλλον με μία μόνο γλώσσα, τα Αγγλικά, στο  Γυμνάσιο που σχεδιάζουν. Καταργούν στην ουσία τα παράλληλα τμήματα που ήταν σημαντική κατάκτηση και στη θέση τους βάζουν τη συνδιδασκαλία. Δημιουργούνται έτσι τεράστια τμήματα, στοιβάζοντας κυριολεκτικά τους μαθητές, τις περισσότερες φορές μάλιστα μεγαλύτερα από τα σταθερά τμήματα που υπάρχουν στο σχολείο. Γίνεται έτσι να μάθουν οι μαθητές ξένη γλώσσα; Αν αυτό δεν είναι τράμπα ολκής στους φροντιστηριούχους, τότε τί είναι; Αναρωτιέται κανείς μέσα από τη συρρίκνωση του μαθήματος, τί θα γίνουν οι καθηγητές που πλεονάζουν; Υπάρχουν συνάδελφοι με 26-27 έτη υπηρεσίας που χάνουν οριστικά και αμετάκλητα την οργανική τους θέση, σε κάποιες περιπτώσεις μάλιστα έχουν μηδενικές ώρες και σχολεία στην περιφέρειά τους με λειτουργικά κενά της ειδικότητάς τους δεν βλέπεις ούτε με το μακαρόνι. Τί θα γίνουν όλοι αυτοί οι άνθρωποι;
 Το γεγονός ότι συμπιέζουν το μάθημα της δεύτερης ξένης γλώσσας στο έσχατο σημείο πρέπει να μας προβληματίσει ιδιαίτερα. Γιατί σήμερα αποφασίζει την κατάργηση των παράλληλων τμημάτων και μάλιστα αναδρομικά και στις άλλες τάξεις, εκτός δηλαδή από την Α΄ Γυμνασίου; Μα ήταν γνωστό τοις πάσι ότι υπήρχαν ήδη εκατοντάδες συνάδελφοι ΠΕ05 και ΠΕ07 στον αέρα, στη διάθεση των ΠΥΣΔΕ. Γιατί λοιπόν να βγάλει και άλλους τόσους, τη στιγμή που είχαν οργανικές και διδακτικές ώρες στα σχολεία τους, χωρίς περαιτέρω κόστος για την υπηρεσία, συμπιέζοντας τα τμήματα με τη μέθοδο της συνδιδασκαλίας; Ο αριθμός των συναδέλφων που θα προκύψει από αυτό το μαγείρεμα θα είναι εκρηκτικός!  Ο ισχυρισμός, δια στόματος υπουργού είναι ότι θα μας αξιοποιήσει όλους, ως εναλλακτικό δυναμικό, για να διδάξουμε, αντί των φιλολόγων, το μάθημα της Ιστορίας, ως δεύτερη ανάθεση! Αυτό κι αν είναι από τα άγραφα! Καταρχήν ξεκινάμε από το πρώτιστο,  ότι δηλαδή κάθε ειδικότητα θα έπρεπε να διδάσκει τα μαθήματα  τα οποία έχει σπουδάσει! Επιστημονικά και παιδαγωγικά αυτό είναι το ορθό. Πολυτέλεια θα πει κανείς σε περίοδο κρίσης, όμως δεν είναι έτσι! “Καθένας στο είδος του κι ο Λουμίδης στους καφέδες”,  λέει η λαϊκή σοφία. Σαφώς κι ένας ξενόγλωσσος μπορεί να διδάξει Ιστορία, σαφέστερο όμως ότι ένας φιλόλογος θα την διδάξει πληρέστερα. Δεύτερο εξίσου σημαντικό, δεν μπορεί να αναθέτουν σε έναν ολόκληρο κλάδο να ξελασπώσει την πολιτική ανεπάρκεια της κυβέρνησης, η οποία δεν προχωρεί στην πρόσληψη φιλολόγων και άλλων ειδικοτήτων που λείπουν από τα δημόσια σχολεία. Τρίτον, η αριθμητική δεν βγαίνει, ο αριθμός των ξενόγλωσσων συναδέλφων που θα προκύψει θα είναι τεράστιος.   Μήπως όμως έτσι ανοίγει την μεγάλη δεξαμενή των ξενόγλωσσων, για να πιάσει το νούμερο των επιθυμητών από την τρόικα απολύσεων; Αν όχι τώρα, γιατί έχουμε μπροστά μας εκλογές, σίγουρα μετά από αυτές. Μας βάζει τώρα σε μια διαδικασία  να διδάξουμε άλλα μαθήματα, συμπιέζοντας μέχρι εσχάτων  τις ώρες του επιστημονικού μας αντικειμένου  και του χρόνου, που θα πλεονάζουμε και δεν θα μας χρειάζεται,  μας βάζει σε κινητικότητα και…  ορίστε  η ωραία δεξαμενή των νέων θυμάτων! Σχολείο της αγοράς έχει υποσχεθεί, με συγχωνεύσεις σχολικών μονάδων, με τρεις-τέσσερις ειδικότητες που θα διδάσκουν  τα βασικά και… ιδού τα σχολεία των φτωχών! Η διοίκηση είναι άτεγκτη, δεν μετράει ανθρώπους αλλά αριθμούς, δεν είμαστε λοιπόν εμείς αυτοί που θα πέσουμε στα νύχια της “κινητικότητας”, που ευαγγελίζεται ο Μητσοτάκης τζούνιορ; Τυχαίο μήπως  το γεγονός ότι το υπουργείο παιδείας προχώρησε στην άρση της εποπτείας του κράτους από τη λειτουργία των ιδιωτικών σχολείων; Ένα είναι το σίγουρο! Αυτοί σχεδιάζουν συστηματικά και ψύχραιμα, εδώ και χρόνια την υποβάθμιση της δημόσιας εκπαίδευσης, ενώ εμείς τρέχουμε να περισώσουμε ότι μπορούμε!
Ζούμε το θέατρο του παραλόγου, βλέπω συναδέλφους να ανακουφίζονται όταν δεν αφορά αυτούς μια επιβαρυντική εγκύκλιος. Ουφ τη γλυτώσαμε κι αυτή τη φορά! Δεν είναι όμως έτσι! Δεν υπάρχει, σε αυτόν τον τυφώνα που σαρώνει τα πάντα, καμία  πιθανότητα κάποιοι να τη γλυτώσουν και να μείνουν αλώβητοι. Περισσότερο από  τρία χρόνια τώρα βλέπουμε να γίνονται πράγματα  που ούτε που μπορούσαμε ποτέ να φανταστούμε. Μήπως   πρέπει να καλλιεργήσουμε λίγο παραπάνω τη φαντασία μας; Μήπως πρέπει να γίνουμε περισσότερο καχύποπτοι με τους σχεδιασμούς τους; Ποντάρουν στο φόβο, μπορούμε όμως, μας αξίζει να ζούμε φοβισμένοι; Και τί ζωή είναι αυτή που θα ζήσουμε φοβισμένοι και σκυφτοί; Χρόνια τώρα καλλιεργούσαν και αποθέωναν το ατομικό έναντι του συλλογικού και ιδού η κοινωνία που έφτιαξαν! Βαρέθηκα πια να βλέπω φοβισμένους ανθρώπους, βαρέθηκα να βλέπω άτολμους ή αδιάφορους ανθρώπους, ανθρώπους που πάντα θα αναθέτουν, θα ελπίζουν σε κάποιο σωτήρα, θα σχολιάζουν, θα γκρινιάζουν, θα “κρίνουν” τα πάντα, αλλά δεν θα δρουν. Τέλος με την μοιρολατρία!  Εμείς είμαστε δάσκαλοι δεν μας ταιριάζει αυτός ο ρόλος, πρέπει να αντιδράσουμε περισώζοντας την αξιοπρέπειά μας και δίνοντας ένα “μάθημα” ζωής στους μαθητές μας και στην κοινωνία.
Ο γκρεμός  στον οποίο μας έχουν ρίξει, στον πάτο του έχει την ολοκληρωτική φτώχεια. Τα μνημόνια μπορεί κάποια στιγμή να τελειώσουν τυπικά, θα μας έχουν όμως δεμένους χειροπόδαρα για δεκαετίες επιβαρύνοντας εμάς, τα παιδιά μας και πιθανά και τα παιδιά των παιδιών μας. Θα συνεχίσουμε να κατεβαίνουμε τα σκαλοπάτια της εξαθλίωσης;   Όχι βέβαια! Θα τους “αξιολογήσουμε” και θα  τους στείλουμε από εκεί που ήρθαν! Όμως για να γίνει κάτι τέτοιο πρέπει να μπούμε με ορμή  στο προσκήνιο, να πάρουμε τις τύχες μας και τις ζωές μας στα χέρια μας, χωρίς φόβο, αλλά με πάθος και λαχτάρα απελευθέρωσης. Δεν χρειάζεται να φτάσουμε στο σημείο μηδέν για να αντιδράσουμε! Το σχολείο που ξέραμε δεν υπάρχει, ζούμε ένα τέλος εποχής! Το βιώνουμε με όλες του τις ωδίνες, ας μην ξεχνάμε όμως,  ότι η  δύναμη είναι των πολλών και ότι μπορούμε να κάνουμε  “τις μέρες της αυθαιρεσίας τους μετρημένες”! 
Τζένη Σιούτη     


Κυριακή 31 Αυγούστου 2014

 
 
Δυο σκέψεις για την νέα σχολική χρονιά 
 
 
31 Αυγούστου, τελευταία ημέρα πριν την έναρξη, για τους εκπαιδευτικούς, του νέου σχολικού έτους. Σαν σήμερα  πριν από 86 ακριβώς χρόνια έκανε πρεμιέρα (31 Αυγούστου του 1928) στο Θέατρο του Βερολίνου, η “όπερα της πεντάρας”  του μεγάλου γερμανού δραματουργού Bertolt Brecht κι από την πρώτη στιγμή προκάλεσε αίσθηση στο ευρύ κοινό κι είχε μεγάλο αντίκτυπο στο χώρο του μιούζικαλ. Στην “όπερα της πεντάρας” ο Bertolt Brecht μιλάει για τον καπιταλισμό, για τον ξεπεσμό και τον αμοραλισμό της αστικής τάξης. Όλα πωλούνται κι όλα αγοράζονται, οι άνθρωποι, οι ιδέες, οι αξίες, τα αισθήματα, ο έρωτας, η ίδια η ζωή. Τα πάντα μπορούν να γίνουν "εμπόριο" μας λέει, ακόμα και η ελεημοσύνη. Πόσο τραγικά επίκαιρος είναι στ’ αλήθεια ο λόγος του μεγάλου δραματουργού!
Σήμερα που όλα εκποιούνται, που τίποτα δεν είναι δεδομένο, που δικαιώματα κατακτημένα με αγώνες και θυσίες απαλλοτριώνονται εν μία νυκτί, που  τα κοινωνικά αγαθά παύουν να είναι κοινωνικά, που πρωτόγνωρες συντηρητικές πολιτικές σαρώνουν σαν οδοστρωτήρας την υγεία, την ασφάλιση, την παιδεία θεοποιώντας την ελεύθερη αγορά, ενώ ταυτόχρονα τα παπαγαλάκια  στα ΜΜΕ προσπαθούν να μας πείσουν ότι όλα αυτά τα μαύρα και ζοφερά γίνονται για το καλό μα και ότι όπου να ’ναι έρχονται οι καλύτερες μέρες…. εμείς καλούμαστε για άλλη μια φορά να βγάλουμε κι από τη μύγα ξίγκι και να διδάξουμε τους μαθητές μας κάτω  από πραγματικά τρομακτικά δύσκολες συνθήκες. Μεγαλύτερα τμήματα, αυξημένο ωράριο, ελάχιστους πόρους και εποπτικά μέσα, εργασιακή ανασφάλεια, ασφυκτικό έλεγχο, ύποπτη αξιολόγηση, αυταρχισμό κλπ… κλπ.
Σε όλα αυτά που σχεδιάζονται πρέπει να προβάλλουμε αντιστάσεις, τόσο σε συλλογικό, όσο και σε ατομικό επίπεδο. Τίποτα να μη θεωρούμε χαμένο ή λόγω συγκυρίας πολυτέλεια. Πρέπει, επιβάλλεται  για λόγους αρχής να παλεύουμε ακόμα και για αυτό που μοιάζει ανέφικτο. Τα σχολεία ιδιαίτερα στις σημερινές άνυδρες μέρες δεν πρέπει, να περιορίζονται στην τυπική διεκπεραίωση του διδακτικού έργου. Αυτό το έργο καλούμαστε εμείς οι εκπαιδευτικοί να το εμπλουτίζουμε συστηματικά. Προτεραιότητά μας και έγνοια μας πρέπει να είναι μια άλλη πιο απαιτητική και σύνθετη παιδαγωγική. Η παιδαγωγική της άμβλυνσης  των διακρίσεων, της αλληλεγγύης, της κοινωνικής προσφοράς, του σεβασμού στο διαφορετικό, της ανεκτικότητας, της ελευθερίας. Για να επιτευχθεί όμως κάτι τέτοιο χρειάζεται να ενσωματώσουμε στην τυπική σχολική διαδικασία παράλληλες και πολύμορφες δραστηριότητες που χωρίς αυτές  η παρεχόμενη εκπαίδευση  θα είναι φτωχή και άγονη, χωρίς φαντασία, αυτοσχεδιασμό και αμφισβήτηση. Δραστηριότητες πολιτιστικές, περιβαλλοντικές,  κοινωνικής αλληλεγγύης, επικοινωνίας και συνεργασίας, σεβασμού και αποδοχής του άλλου, αγωγής αυτογνωσίας και αυτοεκτίμησης. Να παλεύουμε κάθε μέρα ώστε αυτές οι δραστηριότητες να αποτελούν πόλο έλξης για τους μαθητές μας. Να κερδίζουμε κάθε μέρα και μια νέα συμμετοχή σε αυτές. Να αναδεικνύουμε την ανάγκη του συλλογικού, έναντι του ατομικού.  Θα πρέπει λοιπόν να παλέψουμε αλλά και να πείσουμε ότι μια άλλη κοινωνική λειτουργία του δημόσιου σχολείου είναι σήμερα απαραιτήτως αναγκαία για τον βαθύτερο εκδημοκρατισμό σχολείου και κοινωνίας.
Σε αυτή τη μάχη θα είμαστε όλοι παρόντες. Για κάθε μάχιμο εκπαιδευτικό ήταν, είναι και θα είναι στο διηνεκές δεδομένη η αυταπάρνηση  με την οποία ασκούμε το λειτούργημά μας, γιατί εμείς έτσι το βλέπουμε το δασκαλίκι, σαν λειτούργημα, κάποιοι άλλοι είναι που το απαρνούνται και μιλούν για μάνατζερ και School voucher  (εκπαιδευτικό κουπόνι). Γνωρίζουμε πολύ καλά πως το μάρμαρο για όλα αυτά που έρχονται να ρημάξουν την δημόσια εκπαίδευση, καλούνται να το πληρώσουν οι γονείς, οι μαθητές και οι καθηγητές, με δυο λόγια η σχολική κοινότητα.  
Εμείς θα δώσουμε και πάλι ένα τιτάνιο αγώνα προκειμένου να μάθουν γράμματα τα παιδιά των χτυπημένων σκληρά από την κρίση οικογενειών, υπερασπιζόμενοι το δημόσιο χαρακτήρα της εκπαίδευσης. Είναι βέβαιο και δεν ανακαλύπτουμε τώρα τον τροχό, πως το επάγγελμά μας είναι επικίνδυνο για το σύστημα. Γι’ αυτό και όλα αυτά τα μέτρα για περιορισμό της εκπαιδευτικής αυτονομίας. Εμείς όμως μέσα στην τάξη θα υπερασπιζόμαστε το δικαίωμα της  αυτονομίας κατά την άσκηση του έργου μας, οι επιλογές μας θα προκύπτουν από τη συνείδησή μας, την παιδαγωγική μας κατάρτιση και από τις διευθετήσεις που θα κάνουμε μπροστά στις αντιφάσεις, τις αντιθέσεις και τα διλήμματα που θα αντιμετωπίζουμε. Κανείς δεν μπορεί να σπάσει την στενή σχέση του μαθητή με το δάσκαλό του! Θα είμαστε εκεί και με τις γνώσεις μας, την παιδαγωγική μας αντίληψη, την ακέραιη στάση μας, τη δημοκρατικότητά μας,  την αγάπη μας και το πείσμα μας για το δικαίωμα στη μόρφωση, θα διδάσκουμε και θα διαμορφώνουμε στο βαθμό που μας αναλογεί, συνειδήσεις και ολοκληρωμένες και περήφανες προσωπικότητες. Έτσι αντιλαμβανόμαστε το παιδαγωγικό μας καθήκον. Για να μπορούμε αύριο να περπατάμε στο δρόμο με ψηλά το κεφάλι και να μπορούμε να κοιτάμε τους μαθητές μας στα μάτια.
Σε αυτό τον αγώνα χρειάζεται να υπάρχει συλλογικότητα και κοινή δράση. Πάγια τακτική του συστήματος είναι το “διαίρει και βασίλευε”. Κανείς δεν είναι στο απυρόβλητο, κανείς δεν μπορεί να ξεφυσάει με ανακούφιση, όταν κάποια μέτρα δεν τον επηρεάζουν, γιατί απλά “όταν φυσάει, φυσάει μέσα από όλες τις χαραμάδες” (Bertolt Brecht). Οι συνέπειες από την σαρωτική εκπαιδευτική και όχι μόνο πολιτική μας αφορούν και μας επηρεάζουν όλους. Δεν υπάρχει κλάδος, ειδικότητα, υπάρχουμε εμείς και αυτοί. Ότι πετύχουμε θα είναι κατόρθωμα όλων μας, ότι μας επιβάλλεται πλήττει πάλι όλους μας. Μιλάμε για ολομέτωπη επίθεση που στο διάβα της θα τα διαλύσει όλα και αυτό χρειάζεται συλλογική απάντηση. Να μας βρουν όλους μπροστά τους.
Ένα κρίσιμο στοιχείο που θα παίξει καθοριστικό ρόλο είναι η ενότητα και κοινή δράση ολόκληρης της εκπαιδευτικής κοινότητας. Οι γονείς, η οικογένεια που βιώνει μαζί με το παιδί τις συνέπειες της εκπαιδευτικής πολιτικής,  το νέο λύκειο, οι  αλλεπάλληλες εξετάσεις, η μάστιγα της παραπαιδείας, η οικονομική αφαίμαξη και πάνω από όλα  οι φραγμοί στη μόρφωση των παιδιών των φτωχών οικογενειών, η αβεβαιότητα για το μέλλον, η μετανάστευση των νέων, όλα αυτά είναι προβλήματα που καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε όλοι μαζί, με τόλμη και θάρρος, γονείς, μαθητές και καθηγητές.  
Είναι περισσότερο από βέβαιο ότι αυτή τη χρονιά θα αναπτυχθούν αγώνες για την υπεράσπιση του δημόσιου σχολείου και όχι μόνο. Ξεπερνώντας αμηχανίες, γκρίνιες, ηττοπάθειες και υπαρκτές  παθογένειες, ας κάνουμε αυτό που οι καιροί επιτάσσουν.
Θα είμαστε εκεί και κανείς δε θα μπορεί να ισχυριστεί το γνωστό “δάσκαλε που δίδασκες και λόγο δεν εκράτεις”.
Καλή σχολική χρονιά και καλούς αγώνες!
Τζένη Σιούτη

Δευτέρα 25 Αυγούστου 2014

 
 
 
Σεβαστέ μου άγνωστε
 
 
 
*της Τζένης Σιούτη
 
14 Αυγούστου 2014 νοσοκομείο Αλ Σίφα, Γάζα
 
Σήμερα είναι η τέταρτη βραδιά της εκεχειρίας και ελπίζω και αυτή η νύχτα να περάσει ήρεμα, έτσι όπως περνούν οι νύχτες στον περισσότερο κόσμο. Εδώ όμως δεν είναι  “κόσμος”,   εδώ   δεν  ζουν  άνθρωποι,   εδώ  είναι   η  Γάζα   της   Παλαιστίνης,   γενέτειρα “ τρομοκρατών”,   που πρέπει να εξαφανιστούν κι αυτοί και η σπορά τους. Να αφανιστούν. Σήμερα τα πήγαμε καλά, δεν μας πέθανε κανένας από τους πολυτραυματίες  μας και για πρώτη φορά είδα τους γιατρούς μας να χαμογελούν, έστω και πικρά. Όλο αυτό το διάστημα της εισβολής και των βομβαρδισμών δεν πήραμε ανάσα. Δεν προλαβαίναμε ούτε καν να κλάψουμε, υπήρχαν τόσοι, μα τόσοι άνθρωποι που είχαν την ανάγκη μας. Αξιοποιούμε αυτή την ανάπαυλα για να ανασυνταχτούμε, να περιποιηθούμε, με ότι διαθέτουμε, τους τραυματίες μας.
 
Στο μικρό δωματιάκι της προϊσταμένης προσπαθώ να ξεκουραστώ, να σκεφτώ, να αναλογιστώ. Δίπλα μου κοιμάται η μικρή Φάτιμα.  Oι δικοί της, γονείς, αδέρφια, θείοι και ξαδέρφια σκοτώθηκαν όλοι στους βομβαρδισμούς του  σχολείου της UNRWA,  στον προσφυγικό καταυλισμό της Τζαμπαλίγια. Δεν είχε κανέναν, την κράτησα μέχρι να ηρεμήσουν τα πράγματα και να την πάω στην θεία της, αδερφή της μάνας της, στη Ράφα, αν επιβιώσει και αυτή. Η μικρή Φάτιμα κοιμάται και κάθε τόσο αναστενάζει, παραμιλάει, συχνά κατουριέται επάνω της και πετάγεται από τους εφιάλτες που την στοιχειώνουν. Την παίρνω αγκαλιά, της χαϊδεύω τον καταρράκτη των μαλλιών της, της λέω το νανούρισμα της “μικρής Ρίμπα”, κλαίει, της σκουπίζω με την παλάμη τα μάτια, αναστενάζει, με κοιτάει με τα κατάμαυρα αμυγδαλωτά της μάτια, γέρνει, την παίρνει πάλι ο ύπνος.
 
Σκέφτομαι, σήμερα είμαι, αύριο ποιος ξέρει. Παίρνω το laptop, το ακουμπάω στα γόνατά μου, αποφασίζω να κάνω μια ανάρτηση στο blog μου, να πω κάποιες σκέψεις μου, να μιλήσω  για κάποια πράγματα που είναι άγνωστα στους ανθρώπους της Ευρώπης και  του υπόλοιπου κόσμου. Πρόθεσή μου δεν είναι να περιγράψω αυτά που συμβαίνουν εδώ, αυτό το κάνουν οι δημοσιογράφοι, άλλοι σωστά κι άλλοι με σκοπιμότητα, πρόθεσή μου είναι να μιλήσω για άλλα πράγματα. Σήμερα είμαι, αύριο ποιος ξέρει. Απευθύνομαι σε σένα  λοιπόν σεβαστέ άγνωστε που θα έχεις την υπομονή να διαβάσεις αυτά τα λαχανιασμένα λόγια μου, γιατί ίσως έτσι καταλάβεις κι αν καταλάβεις… ίσως κάνεις κάτι για μας. Είμαι πεπεισμένη ότι μόνο οι απλοί άνθρωποι όπου γης μπορούν να ανατρέψουν καταστάσεις και πολιτικές, αν πάρουν την τύχη στα χέρια τους.
 
Οι γονείς μου πήγαν πρόσφυγες στο Λίβανο, στη Βηρυτό και ζούσαν στον καταυλισμό Σάμπρα. Η μάνα μου ήταν έγκυος στο πρώτο τους παιδί, σε μένα. Στις 14 του Σεπτέμβρη του 1982 την έπιασαν οι πόνοι, είχε επιπλοκές και έτσι κάποιοι γνωστοί μεσολάβησαν και μπήκε στο νοσοκομείο  στην Ασχαφιρίγια, μια συνοικία όπου ζουν κυρίως χριστιανοί. Γεννήθηκα λίγο πριν τα μεσάνυχτα. Στις 15-17 Σεπτεμβρίου 1982  οι λιβανικές φασιστικές παραστρατιωτικές οργανώσεις (φαλαγγίτες), υπό το  βλέμμα και την υποστήριξη των ισραηλινών, εισέβαλαν και σφάγιασαν  περισσότερους  από 1.700 παλαιστινίους, γυναίκες, παιδιά και ηλικιωμένους, κατοίκους των  προσφυγικών καταυλισμών Σάμπρα και Σατίλα στη Βηρυτό. Υπουργός άμυνας τότε του Ισραήλ και υπεύθυνος για το έγκλημα ο γνωστός σε όλους… Αριέλ Σαρόν.  Το ότι ήρθα λοιπόν στη ζωή οφείλεται σε καθαρή σύμπτωση. Η μάνα μου όμως λέει ότι είμαι ένα τυχερό παιδί, αφού με τον ερχομό μου έσωσα και τις ζωές των γονιών μου.
 
Η ζωή μου όπως άλλωστε και των περισσότερων παλαιστινίων ήταν ένας αγώνας δρόμου και μια διαρκής μετακίνηση από τόπο σε τόπο. Καταλήξαμε στη δυτική όχθη. Εκεί μεγάλωσα, εκεί πήγα σχολείο. Αργότερα πήγα στη Χεβρώνα όπου σπούδασα αραβική γλώσσα και λογοτεχνία στο πανεπιστήμιο.
 
Θα σκεφτείς σεβαστέ μου άγνωστε ότι είμαι από σχετικά εύπορη οικογένεια, αφού σπούδασα στο Πανεπιστήμιο. Καμία σχέση. Οι γονείς μου είναι φτωχοί άνθρωποι, μεροδούλι-μεροφάι. Αυτό που θέλω να σου πω και δεν το γνωρίζετε εσείς οι ευρωπαίοι είναι ότι σαν λαός αγαπούμε πολύ τη μάθηση και στο μέτρο των δυνατοτήτων μας, αλλά και των δυσκολιών που αντιμετωπίζουμε, είμαστε αρκετά μορφωμένοι. Πιθανά να σου έχουν καλλιεργήσει την άποψη ότι είμαστε αγριάνθρωποι, ζώα, αμόρφωτοι και καθυστερημένοι. Δεν είναι όμως αυτή η αλήθεια. Οι νέοι άνθρωποι στην Παλαιστίνη διψούν κυριολεκτικά για μάθηση. Αν ζούσαμε ελεύθεροι, χωρίς κατοχή, πιστεύω ότι θα κάναμε μεγάλη πρόοδο.
 
Μαντήλα δεν φόραγα, δεν ήμουν και εξακολουθώ να μην είμαι βαθιά θρησκευόμενη, δεν βλέπω με καλό μάτι τον φονταμενταλισμό, από όπου αυτός και να προέρχεται. Γιατί εσείς στην Ευρώπη ξεχνάτε ότι δεν υπάρχει μόνο ισλαμικός φονταμενταλισμός, αλλά και χριστιανικός και ιουδαϊκός. Συνεχώς το “ξεχνάτε” αυτό. Ο λαός μας ποτέ δεν ήταν θρησκόληπτος και φανατικός, διέφερε πάντα από τους άλλους αραβικούς λαούς. Ήταν πάντα πιο μορφωμένος και πιο ανοικτός, πιο δημοκρατικός. Είχε όμως την ατυχία να ζει υπό κατοχή, πρώτα αγγλική και μετά ισραηλινή. Αγωνίστηκε και αγωνίζεται διαρκώς, για “γη και ελευθερία”. Η βιαιότητα όμως του κατακτητή, οι εξευτελισμοί, τα checkpoints,  το τείχος που χωρίζει τα εδάφη της Παλαιστίνης στα δύο, ο αποκλεισμός της Γάζας, οι εποικισμοί στη δυτική όχθη, οι φυλακίσεις, οι διώξεις, η αδιαφορία της διεθνούς κοινότητας, τα γεωστρατηγικά συμφέροντα και η υποχωρητικότητα της παλαιστινιακής αρχής, βλέπε ηγεσία της Φατάχ και φαινόμενα διαφθοράς, είναι οι λόγοι που οδήγησαν  στην άνοδο της Χαμάς, της οποίας το κοινωνικό έργο ανακουφίζει τον ταλαιπωρημένο λαό μας και η οποία εξακολουθεί να αντιστέκεται στον κατακτητή.
 
Αποφάσισα να πάω στη Γάζα, να δουλέψω στο σχολείο των θηλέων στον προσφυγικό καταυλισμό της Τζαμπαλίγια, εκεί είχαν περισσότερη ανάγκη για προσωπικό κι εγώ είχα πολύ κέφι και μεράκι για δουλειά. Αναγκαστικά φόρεσα τη μαντήλα, δεν γινότανε αλλιώς. Όμως η εμπειρία ήταν ανεκτίμητη. Εκεί αντιλήφθηκα το πραγματικό πάθος των κοριτσιών για μάθηση. Να τα μάθεις  γράμματα κυρία δασκάλα, γιατί αν  μορφωθούν έχουν περισσότερες ελπίδες να διεκδικήσουν την ελευθερία τους και να την πετύχουν, μου είπε μια μέρα μια μάνα τεσσάρων κοριτσιών,  κοιτάζοντάς με στα μάτια και κρατώντας μου σφιχτά το χέρι.  
 
Στη Γάζα δεν είμαι μόνη μου, είμαστε μια παρέα νέων ανθρώπων, με όνειρα και ελπίδες. Η Azusa που το όνομά της σημαίνει νούφαρο, 29 χρονών, θεατρολόγος, μαθαίνει στα κορίτσια θέατρο, τα βοηθάει να υποδυθούν άλλους  ρόλους, άλλες ζωές, λειτουργεί έτσι θεραπευτικά, ευεργετικά και τους ανοίγει τους ορίζοντες. Δεν θα ξεχάσω ποτέ με τι πάθος μας διηγούνταν πως διάβαζε στα κορίτσια αρχαία ελληνική τραγωδία, την Αντιγόνη συγκεκριμένα, πως τους μιλούσε για την ανάγκη της αντίστασης στην εξουσία, πως ρουφούσαν οι νεαρές μαθήτριές της την καινούρια γνώση. Μια μέρα που πίναμε όλη η παρέα μαζί το καφεδάκι μας  με το κάρδαμο, μας απάγγειλε απόσπασμα της σπουδαίας αυτής τραγωδίας. Κάποιες φορές αντιμετώπιζε προβλήματα για το ριζοσπαστικό περιεχόμενο του μαθήματός της από συντηρητικούς κύκλους, αυτό, από όσο ξέρω, ισχύει και σε άλλα μέρη του κόσμου, αλλά η  Azusa  δεν το έβαζε κάτω, όχι. Είχε όνειρα, να πάει στο Παρίσι να κάνει διδακτορικό, να σπουδάσει στη διεθνή σχολή  Ecole Philippe Gaulier στο Παρίσι, να, να, να…. Την Azusa την χάσαμε  στις 8  Ιουλίου, πρώτη μέρα των βομβαρδισμών…
 
Ο Τareκ, ο παιδικός μου φίλος, 30 χρονών, μαθηματικός, μελετητής των αράβων αστρονόμων και κυρίως του Αλ Χουαρίζμι, επιθυμούσε να εργαστεί στην έρευνα, στο πανεπιστήμιο του Βόσπορου, στην Κωνσταντινούπολη. Νιόπαντρος, η γυναίκα του περίμενε το πρώτο τους παιδί…. Νεκρός. Η πολυκατοικία που έμεναν ισοπεδώθηκε από τους Ισραηλινούς, δεν πρόφτασαν να την εγκαταλείψουν…
 
Ο Οmmar, 32 χρονών, μουσικός, λάτρης της παραδοσιακής μουσικής, συλλέκτης και διασώστης παλιών τραγουδιών, έτρεχε με το κασετοφωνάκι του από θεία σε θεία κι από γλέντι σε γλέντι, καταγράφοντας και μελετώντας. Πόσες και πόσες φορές δε μας διηγήθηκε γελώντας τις αντιδράσεις των ηλικιωμένων γυναικών που ντρεπόντουσαν να τραγουδήσουν μπροστά του. Ο Οmmar έπαιζε καταπληκτικό γκανούν (το αραβικό κανονάκι). Δάσκαλος της νεανικής ορχήστρας παραδοσιακής μουσικής της Γάζας. Υποστήριζε με πάθος τον σεβασμό κάθε πολιτισμού, μας έλεγε ότι η μεσόγειος είναι ένα τεράστιο χωνευτήρι πολιτισμών και ότι στο μαγικό κόσμο της μουσικής ο καθένας είχε τον χώρο του, την υπόστασή του και την αυτονομία του. Η ρουκέτα του συνέθλιψε το δεξί του χέρι, αναγκαστήκαμε να του το ακρωτηριάσουμε…
 
Η Νura,  η κολλητή μου φίλη, καθηγήτρια Αγγλικών, 30 χρονών. Δουλεύαμε μαζί στο ίδιο σχολείο, με βοηθούσε στις μεταφράσεις αγγλικών λογοτεχνικών κειμένων, πάντα πρόθυμη, πάντα υπομονετική, με μια αρχοντική ευγένεια που ξάφνιαζε. Αγνοούμενη στους βομβαρδισμούς της   Τζαμπαλίγια…. Την έχασα για πάντα κι αυτό πονάει πολύ…
 
Ο Jaafar, 31 χρονών, φυσικοθεραπευτής, εδώ στο νοσοκομείο Αλ Σίφα, είναι αυτός που με έφερε εδώ,  ως εθελόντρια νοσοκόμα, αφού το σχολείο είναι κλειστό λόγω διακοπών και δεν ξέρουμε πότε θα ξανανοίξει. Μάλλον του χρωστάω τη ζωή μου. Αν έμενα στη Τζαμπαλίγια ίσως και να μην υπήρχα σήμερα. Ο Jaafar είναι πολύ διαβαστερός, γνωρίζει απίστευτα πράγματα για την χρυσή εποχή των Αράβων, για την προσφορά τους στην διάδοση της αρχαίας ελληνικής φιλοσοφίας, για την άλγεβρα, την αστρονομία,  την μαγνητική πυξίδα και τα εργαλεία πλοήγησης. Για τους μεγάλους Άραβες διανοητές στην εποχή του ευρωπαϊκού μεσαίωνα. Πάνω απ’ όλα όμως θαυμάζει τον μεγαλύτερο άραβα περιηγητή, που ίσως όμοιός του να μην υπάρχει άλλος, τον Ιμπν Μπατούτα, που επισκέφτηκε το μεγαλύτερο μέρος του τότε ισλαμικού και όχι μόνο κόσμου, μεταφέροντας μας πολύτιμες πληροφορίες  για την εποχή του. Ο Jaafar αγαπάει πολύ τα ταξίδια. Πως είναι δυνατόν μας έλεγε κάποτε,  ο Μπατούτα  τον 14ο αιώνα να γνωρίσει όλο τον κόσμο και εμείς στον 21ο αιώνα να είμαστε φυλακισμένοι σε μια τόσο δα μικρή λωρίδα γης, καταδικασμένοι σε αργό και οδυνηρό θάνατο.  Κι όμως ένα βράδυ στα χειρουργεία, εκεί που μας έφερναν τον ένα ετοιμοθάνατο μετά τον άλλο, πάνω που ήμουν έτοιμη να σπάσω και να καταρρεύσω, ο Jaafar ήταν εκείνος που με πλησίασε και μου ψιθύρισε… “κι όμως θα  ’ρθει εκείνη η μέρα που θα ταξιδέψουμε στον κόσμο ελεύθεροι κι ευτυχισμένοι. ”
 
Από καθαρή σύμπτωση λοιπόν ήρθα στον κόσμο και από καθαρή τύχη ζω ακόμα σε αυτή τη ματωμένη λωρίδα της παλαιστινιακής γης. Σήμερα είμαι, αύριο ποιος ξέρει; 
 
Αυτά είχα να σου πω, για να γνωρίσεις λίγο τι σόι άνθρωποι είμαστε. Ούτε ήρωες, ούτε νταήδες, ούτε τρομοκράτες, ούτε φονταμενταλιστές.  Απλοί άνθρωποι είμαστε που ζητάμε την ελευθερία μας, τη γη μας  και την αξιοπρέπειά μας.
 
Πως με λένε; Τι σημασία έχει. Πες με Iman, Jalila, Karima, Leila, Maryam…. Όπως και να με πεις το ίδιο κάνει. Ένας νέος άνθρωπος είμαι,  που το αίμα του χύνεται τόσο άδικα στην Παλαιστίνη.  Με καταλαβαίνεις τώρα λίγο καλύτερα “σεβαστέ μου άγνωστε”;
 
 
 
 
 
 


Κυριακή 10 Αυγούστου 2014



 Έλεος δεν έχει τούτο το φεγγάρι
 Έλεος δεν έχει τούτο το φεγγάρι
απλώνει απλώνει αδιάκοπα στο δέρμα του καλοκαιριού
πήζει τον ουρανό πήζει τον άνεμο
κερώνει την καρδιά και τις χαραματιές της θύμησης
και τα σκιαγμένα πρόσωπα ψηλά στις πολεμίστρες….
 
 
Πεσμένοι πάνω στα καμένα βράχια με το θρυμματισμένο
πρόσωπο της ανταρσίας αναστραμμένο στο αύριο
μ’ ένα τραγούδι αλουλούδιστο στα μάτια μας
με τα κεραυνωμένα χέρια σωριαστά
κι απ’ τα χαλαρωμένα δάχτυλα φευγάτα όλα τα ελάφια
πόσες φορές θα σκοτωθούμε ακόμα;
 
 
Το αίμα στο αίμα πάνω πέτρωσε δεν δίνει πια χρησμό
άδειος διάβηκε ο καιρός χωρίς κανένα θάμα…
πεσμένοι πάνω στα καμένα βράχια
πόσες φορές θα σκοτωθούμε ακόμα
ρωτώντας πάντα αμετανόητα ρωτώντας πού τραβάει
αυτός ο δρόμος πού περνάει
ανάμεσα σε σκοτωμένους και φονιάδες
 
Βύρων Λεοντάρης